این گزارش در
شرایطی منتشر میشود که مردم ایران در ژانویه ۲۰۲۶ با بزرگترین
کشتار جمعی معترضان در تاریخ جمهوری اسلامی روبهرو شدند و در زمان نگارش این متن
نیز در میانه یک جنگ، زیر سایه ترس و اضطراب ناشی از بمبارانهای روزانه زندگی میکنند
هجدهمین «گزارش سالانه اعدام در
ایران؛ ۲۰۲۵»، کاری از سازمان حقوق بشر ایران و سازمان «باهم
علیه مجازات اعدام» (ECPM)، منتشر شد. این گزارش ضمن بررسی و تحلیل
روند مجازات اعدام در سال ۲۰۲۵ در جمهوری اسلامی ایران از تشدید بیسابقه
استفاده از مجازات اعدام در این سال پرده برمیدارد؛ سالی که در آن دستکم ۱۶۳۹ نفر
اعدام شدند. این رقم بالاترین آمار ثبتشده از سال ۱۹۸۹ تاکنون است و
در مقایسه با ۹۷۵ اعدام ثبتشده در سال ۲۰۲۴،
افزایشی چشمگیر و ۶۸ درصدی را نشان میدهد.
در واکنش به شمار بیسابقه اعدامها
در سال ۲۰۲۵، محمود امیریمقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران، گفت: «مقامهای
جمهوری اسلامی با ایجاد رعب ازطریق اعدام روزانه بهطور متوسط ۴ تا ۵ نفر
در سال ۲۰۲۵، کوشیدند تا از شکلگیری دور جدیدی از اعتراضات جلوگیری کنند و حکومت
روبهزوال خود را تداوم بخشند؛ اما مردم در پایان همان سال بار دیگر برای مطالبه
حقوق بنیادین خود به خیابانها آمدند و نشان دادند که سیاست چوبهدار شکست خورده
است. این پیامی روشن برای رهبران کنونی و هر رهبر احتمالی در آینده ایران است.»
بخش بزرگی از اعدامشدگان در سال ۲۰۲۵ از بهحاشیهراندهشدهترین
اقشار جامعه ایران بودند. نزدیکبه نیمی از اعدامها مربوط به جرائم مرتبط با مواد
مخدر بود و حکومت صدها نفر را نیز براساس قوانین قصاص نفس، به اتهام قتل اعدام
کرد. درحالیکه فقر، عامل زمینهای این مسئله است، اقلیتهای اتنیکی بهشکلی
نامتناسب تحت تأثیر این اعدامها قرار گرفتند. این وضعیت درحالیاست که حق دسترسی
به وکیل، دادرسی عادلانه و روند قانونی منصفانه بهطور سیستماتیک نقض شده و در
بسیاری موارد حتی قوانین جمهوری اسلامی نیز رعایت نشده است.
