‏نمایش پست‌ها با برچسب # حقوق زنان. نمایش همه پست‌ها
‏نمایش پست‌ها با برچسب # حقوق زنان. نمایش همه پست‌ها

۱۴۰۵ آبان ۲۸, پنجشنبه

ایران: زن‌کشی به مثابه یک بحران حقوق بشری؛ کودک‌همسری و قصور جمهوری اسلامی در حفاظت از حق حیات زنان

 

خلاصه اجرایی

زن‌کشی در ایران دیگر مجموعه‌ای از قتل‌های پراکنده یا اختلافات خانوادگی نیست. بررسی پرونده‌های ثبت‌شده در سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که زنان و دختران در بستری از خشونت خانگی، کودک‌همسری، تبعیض قانونی و موانع ساختاری که خروج آنان از روابط خشونت‌آمیز را دشوار یا ناممکن می‌سازد، در معرض خشونت مرگبار قرار دارند.

این گزارش استدلال می‌کند که زن‌کشی در ایران را نمی‌توان صرفاً نتیجه اقدامات فردی مرتکبان دانست. جمهوری اسلامی ایران با حفظ و تداوم برخی قوانین تبعیض‌آمیز، اجازه استمرار کودک‌همسری، فقدان قانون جامع مقابله با خشونت علیه زنان، کمبود سازوکارهای حمایتی و ناکامی در پیشگیری از خشونت‌های شناخته‌شده علیه زنان، در ایجاد و تداوم شرایطی که وقوع زن‌کشی را تسهیل می‌کند مسئولیت دارد.

بررسی نمونه‌های مستند نشان می‌دهد بسیاری از قربانیان پیش از قتل در معرض خشونت، تهدید، اجبار یا کنترل مستمر قرار داشته‌اند. با این حال، سازوکار مؤثری برای حمایت از آنان وجود نداشته است. این وضعیت نگرانی‌های جدی درباره پایبندی جمهوری اسلامی ایران به تعهدات بین‌المللی خود ایجاد می کند. جمهوری اسلامی ایران بر اساس تعهدات خود ذیل میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی و میثاق بین‌المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، موظف است حق حیات زنان را تضمین کند، از آنان در برابر خشونت‌های قابل پیش‌بینی حمایت نماید و تدابیر مؤثر قانونی، قضایی و اجرایی برای پیشگیری، حفاظت و پاسخگویی در قبال خشونت مبتنی بر جنسیت اتخاذ کند

ایران: تشدید نقض حقوق زندانیان سیاسی و عقیدتی در زندان‌ها؛ درخواست اقدام فوری بین‌المللی

 

خلاصه اجرایی  

الگوی ساختاری سرکوب و محرومیت در زندان‌های ایران؛ از بحران بهداشتی و تغذیه‌ای تا انتقال پنهانی و بازداشت کودکان

گزارش جامع حاضر با استناد به داده‌های مستند از ۷ زندان ایران (لنگرود قم، ارومیه، اوین، زاهدان، وکیل‌آباد مشهد، فردیس کرج و قرچک ورامین)، ابعاد جدیدی از نقض سیستماتیک حقوق بنیادین زندانیان سیاسی و عقیدتی را به تصویر می‌کشد:

  • بحران بهداشتی و معیشتی: شیوع گسترده بیماری‌های واگیردار، ساس و حشرات موذی در زندان قم، همراه با کاهش جیره غذایی و محدودیت شدید سهمیه آب در زندان زاهدان که سلامت جان زندانیان را هدف قرار داده است.
  • انتقال‌های مخفیانه و انزوای اجباری: انتقال غیرشفاف حدود ۳۰ زندانی سیاسی از تهران به زاهدان، نگهداری در سلول‌های مجزا، اعمال تهدید علیه زندانیان عادی برای قطع کامل ارتباطات و سلب امکان ملاقات با خانواده.
  • محرومیت درمانی و فشارهای مضاعف: بی‌توجهی به وضعیت حاد جسمانی زندانیان از جمله رضوانه صادقی (وجود ۳ ساچمه در سر) و سارا موسیقی (آسیب دیدگی کتف در بازجویی)، در کنار اعمال محدودیت بر زندانیان محکوم به اعدام نظیر محمدجواد وفایی.
  • نقض حقوق کودک: نگهداری دیانا طاهرآبادی، نوجوان ۱۶ ساله، در بخش «مهدکودک» زندان فردیس با اتهام سنگین «محاربه» و در تعارض صریح با کنوانسیون حقوق کودک.

جمع‌بندی: این اقدامات ناقض صریح میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR) و قواعد نلسون ماندلا بوده و ارکان حقوق بشری سازمان ملل را به اتخاذ اقدامات فوری و مستندسازانه فرا می‌خواند

زبان مادری در ایران برگ دیگری از تبعیض و بی عدالتی بر علیه قومیت های ملی

 زبان مادری در ایران برگ دیگری از تبعیض و بی عدالتی بر علیه قومیت های ملی

زبان مادری در ایران – سازمان علمی و فرهنگی ملل متحد، يونسکو، در سال ۱۹۹۹ ميلادی، روز ۲۱ فوريه، را روز جهانی زبان مادری اعلام کرد.
رژیم ايران در همان سال و در سی امين نشست يونسکو، به نامگذاری اين روز، رای مثبت داد.
غیر از زبان فارسی، مردم مناطق مختلف در ایران به زبان‌های آذری، کُردی، عربی، ترکمنی، گیلکی، مازندرانی، تالشی، لُری، بلوچی، لکی و تاتی تکلم می‌کنند.
بر اساس اصل ۱۵ قانون اساسی جمهوری اسلامی ايران، زبان و خط رسمی و مشترک مردم ايران، فارسی اعلام شده است.
اين اصل قانون اساسی تصريح می کند:«اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب رسمی بايد با زبان و خط فارسی باشد، ولی استفاده از زبان های محلی و قومی در مطبوعات و رسانه های گروهی و تدريس ادبيات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی، آزاد است».
اما اين اصل در ايران و برای اقوام و مردمی با زبانهای مختلف، اجرا نمیشود.
اعمال محدوديت ها بر اقوام ايرانی که به زبان های غيرفارسی سخن می گويند و مدافعان حقوق اقليت های قومی در ساليان اخير، همچنان ادامه داشته است.
برخی از اين اعتراض ها در سالهای گذشته در استان هایی مانند آذربايجان شرقی و غربی و اردبيل و همچنین استان خوزستان با برخورد شديد امنيتی – قضايی مواجه شده است.

روز جهانی سوادآموزی؛ محرومیت ساختاری از آموزش در ایران – فصل دوم

 

زنان، کودکان و اقلیت‌ها؛ قربانیان تبعیض آموزشی

در قسمت نخست این مجموعه، آمار بازماندگی از تحصیل، ترک تحصیل، فقر آموزشی و طبقاتی‌شدن نظام آموزش در ایران بررسی شد. این داده‌ها نشان داد که دسترسی به آموزش برای همه افراد برابر نیست و درآمد خانواده و محل زندگی، نقش تعیین‌کننده‌ای در مسیر تحصیلی افراد دارد.

اما محرومیت آموزشی برای برخی گروه‌ها گسترده‌تر و چندلایه‌تر است. زنان و دختران، کودکان کار، کودکان افغانستانی، افراد دارای معلولیت و اقلیت‌های قومی و زبانی، علاوه بر فقر و کمبود امکانات، با موانع جنسیتی، هویتی، جغرافیایی و اجتماعی نیز مواجه‌اند.

۱. زنان و دختران؛ آموزش محدودشده با فقر و ازدواج زودهنگام

محرومیت آموزشی دختران در ایران تنها نتیجه نبود مدرسه نیست. فاصله زیاد خانه تا مدرسه، نبود حمل‌ونقل ایمن، کمبود معلم زن، فقر خانوادگی، ازدواج زودهنگام و نگرش‌های تبعیض‌آمیز، از عوامل اصلی خروج دختران از چرخه آموزش هستند.

کمیته حقوق کودک سازمان ملل درباره وضعیت ایران نسبت به موارد زیر ابراز نگرانی کرده است:

  • نرخ پایین ثبت‌نام دختران در مناطق روستایی؛
  • ترک تحصیل پس از رسیدن به سن بلوغ؛
  • کمبود معلمان زن؛
  • فاصله زیاد خانه تا مدرسه؛
  • ازدواج زودهنگام؛
  • تفاوت امکانات مدارس شهری و روستایی.

خشونت علیه زنان در ایران نهادینه شده در قانون اساسی جمهوری اسلامی

 خشونت علیه زنان در ایران نهادینه شده در قانون اساسی جمهوری اسلامی

روز ۲۵ نوامبر روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنان است. زنان در ایران در معرض بدترین نوع خشونت جسمی و روحی قرار می‌گیرند و آمار گزارش خشونت علیه زنان در ایران به گفته مقامات حکومتی نسبت به سالهای گذشته ۲۰ تا ۲۲ در صد نسبت افزایش پیدا کرده است.
خشونت علیه زنان در ایران متفاوت از سایر کشورها است. در بسیاری موارد این خشونت توسط قانون مجاز شمرده شده و ترویج می‌شود.
در واقع رژیم ایران خود به صورت سیستماتیک، عامل و تسهیل کننده خشونت فیزیکی، روانی، اقتصادی و سیاسی علیه زنان می باشد

انواع خشونت علیه زنان

 انواع خشونت علیه زنان

 

زندگی زنان در همۀ دوره‌های زندگی‌شان با دشواری و خطرهای بسیار همراه است، آنان خشنوت‌های بسیاری فقط به خاطر جنسیتشان در طول زندگی تجربه می‌کنند و به دلیل تجربۀ این خشونت‌ها، از تحصیل، رشد و داشتن یک زندگی شاد باز می‌مانند. خشونت علیه زنان یکی از مهم‌ترین آسیب‌های اجتماعی و خانوادگی است که در تمام جوامع و کشورها دیده می‌شود. شناختن انواع خشونت علیه زنان و راهکارهای قانونی برای مقابله با آن برای افرادی که در این شرایط قرار دارند و یا کنجکاوند تا درباره آن اطلاعات بیشتری کسب کنند، می‌تواند مهم باشد.

وقتی قاتل، ولی دم است

 

وقتی قاتل، ولی دم است  

 قتل سوگند صیادی دختر ۱۶ساله کرمانشاهی، یادآور وقایع مشابه متعددی در سال‌های اخیر است. موضوعی که باز هم ضرورت تصویب لایحه منع خشونت علیه زنان را مطرح می‌کند. طرحی که ۱۴سال است، میان دستگاه‌های مسوول در رفت‌وآمد است و به‌رغم ایجاد تغییرات فراوان تصویب نشده است. به گفته رئیس فراکسیون زنان مجلس، زمان رسیدگی به این طرح در صحن نامعلوم است، در عین حال قوانین موجود بازدارندگی لازم را به‌ویژه درخصوص خشونت‌های خانگی ندارند.

فرزانه قبادی:  لایحه منع خشونت علیه زنان در حالی بیش از یک دهه در میان لوایح متعدد مربوط به زنان در مجلس به بن‌بست خورد و بارها نامش تغییر کرد و هنوز به تصویب نرسیده که در ماه‌های اخیر آمار خشونت‌های خانگی علیه زنان به شکل چشم‌گیر و نگران‌کننده‌ای افزایش پیدا کرده است. مشخص نیست تا زمانی که مهر تصویب نهایی پای این لایحه بنشیند و به مرحله قانونی برسد، چند زن دیگر قرار است قربانی خشونت شوند و به بهانه‌هایی که از آن با نام «مسائل ناموسی» یاد می‌شود، جانشان را از دست بدهند

آمار مرکز آمار ایران از خشونت علیه زنان

 آمار مرکز آمار ایران از خشونت علیه زنان

آمار مرکز آمار ایران از خشونت علیه زنان

مطابق با آمار مربوط به سال ۹۸ مرکز آمار ایران، ۸۱ هزار و ۶۲۴ معاینه جسمانی نزاع بر روی زنان مدعی همسرآزاری انجام شده است که نسبت این معاینات به تعداد کل معاینات نزاع پزشکی قانونی با افزایش ۵ واحدی نسبت به سال ۹۷ به ۱۴ درصد در سال ۹۸ رسیده است.

 

به گزارش «تابناک» به نقل از ایسنا، مطابق با آمار منتشره مرکز آمار ایران، نسبت معاینات زنان در سال ۹۸ به کل معاینات پزشکی قانونی ۳۲.۹ درصد بوده است.

علت مرگ سوگند صیادی اعلام شد؛ بازداشت مدیر مدرسه و پدر نوجوان ۱۶ ساله

 علت مرگ سوگند صیادی اعلام شد؛ بازداشت مدیر مدرسه و پدر نوجوان ۱۶ ساله

پرونده مرگ مشکوک سوگند صیادی، دانش‌آموز ۱۶ ساله کرمانشاهی، با بازداشت پدر و مدیر مدرسه او و اعلام نتیجه بررسی‌های پزشکی قانونی وارد مرحله تازه‌ای شده است. دادستان کرمانشاه از بازداشت پدر این دختر نوجوان به اتهام ضرب‌وجرح و قتل و مدیر مدرسه به دلیل قصور و سهل‌انگاری خبر داده است. همچنین پزشکی قانونی علت فوت سوگند را صدمات متعدد ناشی از سقوط از ارتفاع اعلام کرده، اما چگونگی وقوع این حادثه و نقش احتمالی افراد همچنان در دست بررسی است.

۱۴۰۵ مهر ۱۹, یکشنبه

روز جهانی مبارزه با مجازات اعدام؛ دست‌کم ۶۱۷ اعدام در ایران و درخواست سازمان حقوق بشر ایران برای توقف فوری اعدام‌ها

 


سازمان حقوق بشر ایران؛ ۱۸ مهر ۱۴۰۵: از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون، دست‌کم ۶۱۷ نفر در ایران اعدام شده‌اند؛ یعنی به‌طور متوسط، روزانه بیش از دو اعدام. در سال‌جاری میلادی، همچنین شمار اعدام‌ها با اتهامات سیاسی و امنیتی، از جمله اعدام معترضان و دیگر زندانیان سیاسی، به‌شدت افزایش یافته است. با این‌حال، حدود ۸۷ درصد از کل اعدام‌ها به جرائم عادی، عمدتاً قتل و جرائم مرتبط با مواد مخدر، مربوط بوده است. نام و چهره بیشتر این افراد برای افکار عمومی ناشناخته مانده و اعدام بسیاری از آنان با کمترین توجه یا بدون هیچ بازتابی صورت گرفته است. این گزارش روایت شماری از آنان، از جمله کودکان-مجرم، اقلیت‌های اتنیکی و زنان را بازگو می‌کند.

به مناسبت روز جهانی مبارزه با مجازات اعدام، سازمان حقوق بشر ایران از جامعه جهانی می‌خواهد توقف فوری اعدام‌ها در ایران را در تمام تعاملات با جمهوری اسلامی در اولویت قرار دهد.

محمود امیری‌مقدم، مدیر سازمان حقوق بشر ایران، گفت: «توقف فوری اعدام‌ها در ایران باید به یک هدف فوری و مشخص بین‌المللی تبدیل شود. دولت‌هایی که با جمهوری اسلامی در ارتباط‌اند، باید تعلیق اجرای احکام اعدام را در صدر دستور کار هر گفت‌وگو و مذاکره قرار دهند و برای دستیابی به این هدف، به‌صورت هماهنگ و مستمر عمل کنند.»

او افزود: «افزایش اعدام معترضان و زندانیان سیاسی نیازمند اقدام فوری جامعه جهانی است. اما صدها نفری که به‌دلیل جرائم عادی اعدام می‌شوند، نباید فقط به این دلیل که کسی نامشان را نمی‌داند، در آمارها محو شوند. مخالفت با مجازات اعدام نباید به هویت فرد محکوم یا اتهامی که به او نسبت داده شده بستگی داشته باشد. هر اعدام باید غیرقابل قبول باشد. توقف اجرای احکام اعدام، نخستین گام فوری برای پایان دادن به مجازات اعدام در ایران است.»

گزارش دیده‌بان حقوق بشر از «سونامی سرکوب» پس از اعتراضات سراسری؛ ده‌ها هزار بازداشت و خطر اعدام‌های مخفیانه

 


دیده‌بان حقوق بشر در گزارشی تازه اعلام کرده است که پس از سرکوب خونین اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴، موج گسترده‌ای از بازداشت‌های خودسرانه، ناپدیدسازی قهری، شکنجه و تهدید به اعدام در ایران جریان دارد

کانون حقوق بشر ایران، چهارشنبه ۶ اسفند‌ماه ۱۴۰۴ – همزمان با گذشت هفته‌ها از سرکوب خونین اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴، دیده‌بان حقوق بشر در گزارشی که ۵ اسفند ۱۴۰۴ منتشر کرده، از آنچه «سونامی سرکوب» نامیده، پرده برداشته است. بر اساس این گزارش، از هفتم دی‌ماه و به‌ویژه پس از کشتارهای ۱۸ و ۱۹ دی، نهادهای امنیتی ده‌ها هزار نفر، از جمله کودکان، را بازداشت کرده‌اند و بسیاری از آنان در معرض شکنجه، محاکمه‌های ناعادلانه و خطر اعدام قرار دارند.

اخاذی از خانواده بازداشت‌شدگان در شیراز؛ دریافت صدها میلیون تومان بدون حکم قضایی
اخاذی از خانواده بازداشت‌شدگان در شیراز؛ دریافت صدها میلیون تومان بدون حکم قضایی

موج بازداشت‌های گسترده پس از اعتراضات سراسری

در گزارش دیده‌بان حقوق بشر آمده است که اعتراضات سراسری که از دی‌ماه ۱۴۰۴ آغاز شد، با سرکوبی گسترده و خشونت‌بار مواجه شده است. پس از وقایع ۱۸ و ۱۹ دی، بازداشت‌های گسترده در شهرهای مختلف شدت گرفت و دامنه آن تنها به معترضان خیابانی محدود نماند.

به گفته این سازمان، معترضان، دانشجویان، دانش‌آموزان، وکلا، پزشکان، روزنامه‌نگاران، فعالان سیاسی و مدنی، ورزشکاران و حتی اعضای اقلیت‌های قومی و مذهبی از جمله بهائیان در میان بازداشت‌شدگان هستند. گزارش تأکید می‌کند که شمار بازداشت‌شدگان به ده‌ها هزار نفر می‌رسد.

این موج بازداشت‌ها در شرایطی صورت گرفته که فضای امنیتی در بسیاری از شهرها همچنان سنگین است و حضور گسترده نیروهای امنیتی، ایست‌های بازرسی و کنترل تلفن‌های همراه شهروندان ادامه دارد.

ناپدیدسازی قهری و بی‌خبری خانواده‌ها

یکی از محورهای اصلی گزارش، موضوع ناپدیدسازی قهری است. دیده‌بان حقوق بشر اعلام کرده است که بسیاری از بازداشت‌شدگان در بی‌خبری کامل از جهان خارج نگهداری می‌شوند. برخی از آنان در مراکز رسمی و برخی دیگر در بازداشتگاه‌های غیررسمی یا مخفی نگهداری می‌شوند.

خانواده‌ها و وکلا اعلام کرده‌اند که مقامات از ارائه هرگونه اطلاعات درباره محل نگهداری یا وضعیت سلامت بازداشت‌شدگان خودداری می‌کنند. این سازمان چنین رفتاری را «مصداق ناپدیدسازی قهری» دانسته و آن را جرمی جدی بر اساس حقوق بین‌الملل توصیف کرده است.

بی‌خبری طولانی‌مدت خانواده‌ها از سرنوشت عزیزانشان، به گفته فعالان حقوق بشر، یکی از ابعاد نگران‌کننده وضعیت پس از اعتراضات سراسری است.

صدور حکم اعدام محمد عباسی در دادگاه شتابزده پس از اعتراضات سراسری
صدور حکم اعدام محمد عباسی در دادگاه شتابزده پس از اعتراضات سراسری

شکنجه، اعترافات اجباری و خطر اعدام

در بخش دیگری از این گزارش به موارد متعدد شکنجه و بدرفتاری اشاره شده است. بنا بر مستندات ارائه‌شده، بازداشت‌شدگان در معرض ضرب و شتم شدید، خشونت جنسی و جنسیتی، محرومیت غذایی، تهدید به اعدام و محرومیت از خدمات درمانی قرار گرفته‌اند.

دیده‌بان حقوق بشر همچنین اعلام کرده که ۱۳۹ ویدئوی منتشرشده از «اعترافات» تلویزیونی را بررسی کرده است. این ویدئوها که تا ششم فوریه از رسانه‌های دولتی پخش شده‌اند، به گفته این نهاد نقض آشکار منع شکنجه و اصل برائت محسوب می‌شوند.

در این گزارش نسبت به خطر اعدام‌های فوری و خودسرانه هشدار داده شده و تأکید شده است که برخی بازداشت‌شدگان ممکن است در معرض صدور احکام اعدام در روندهای قضایی ناعادلانه قرار گیرند.

فضای امنیتی و کارزار سازمان‌یافته سرکوب

دیده‌بان حقوق بشر نتیجه‌گیری کرده است که استفاده از تصاویر دوربین‌های مداربسته، پهپادها و فناوری‌های نظارتی برای شناسایی معترضان، نشان‌دهنده یک کارزار سازمان‌یافته برای ایجاد رعب و خاموش‌کردن اعتراضات سراسری است.

همچنین نگهداری بازداشت‌شدگان در بندهای تخلیه‌شده زندان‌ها و بازداشتگاه‌های ثبت‌نشده، به‌عنوان بخشی از این روند توصیف شده است. این وضعیت در کنار تداوم حضور نیروهای امنیتی در شهرها، حاکی از استمرار فضای سرکوب پس از فروکش‌کردن اعتراضات خیابانی است.

یورش به روستای چنار اسدآباد و بازداشت گسترده شهروندان؛ تداوم موج دوم سرکوب معترضان
یورش به روستای چنار اسدآباد و بازداشت گسترده شهروندان؛ تداوم موج دوم سرکوب معترضان

درخواست اقدام فوری بین‌المللی

در پایان، دیده‌بان حقوق بشر از کشورهای عضو سازمان ملل خواسته است که برای مقابله با وضعیت ایجادشده پس از اعتراضات سراسری اقدام کنند. این سازمان از دولت‌ها خواسته است:

آزادی فوری بازداشت‌شدگان خودسرانه را مطالبه کنند؛

سرنوشت و محل نگهداری ناپدیدشدگان قهری را روشن کنند؛

اجرای هرگونه اعدام برنامه‌ریزی‌شده را متوقف سازند؛

به ناظران مستقل بین‌المللی، به‌ویژه هیأت حقیقت‌یاب سازمان ملل درباره ایران، دسترسی کامل و بدون مانع بدهند.

همچنین از مقامات قضایی سایر کشورها خواسته شده است بر اساس اصل صلاحیت جهانی، تحقیقات کیفری درباره جرایم بین‌المللی احتمالی را آغاز کنند.

گزارش تازه دیده‌بان حقوق بشر نشان می‌دهد که پیامدهای اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ همچنان ادامه دارد و سرکوب، بازداشت و فشارهای امنیتی نه‌تنها پایان نیافته، بلکه در قالبی گسترده و سازمان‌یافته‌تر دنبال می‌شود؛ وضعیتی که از نگاه این سازمان، نیازمند واکنش فوری جامعه بین‌المللی است.

۱۴۰۵ شهریور ۱۹, پنجشنبه

قصاص قانونی برای بی عدالتی…

 


بررسي يک پرونده: 

 فاطمه متولد 17 آبان 1370 در تاريخ 30 فرودين 1388 يعني زمانيکه هفت ماه مانده است تا به سن 18 سالگي وارد شود، متهم  به قتل عمدي همسر دومش مي شود. قبلا در اثر اجبار خانواده در 15 سالگي با مرد ديگري ازدواج مي کند وفقط 15 روز همسر او باقي مي ماند، در اين مدت چندين بار از او کتک مي خورد. تا اينکه با توافق ازهم جدا مي شوند. زمان زيادي از طلاق نمي گذارد که خانواده اش  براي جبران نا کامي ازدواج نخست او را تحت فشار دوباره قرارميدهند تا تن به ازدواج دوم بدهد. زيرا معتقداند، در محيط کوچک آنها يک دختر مطلقه شانس ازدواج مجدد مناسبي ندارد. با همين انديشه بالاخره يک نفررا در فاميل مادري او  که کارمند است، پيدا کرده وبار ديگر او را مجبور به  ازدواج ميکنند. گريه و زاري و مخالفت فاطمه اثري ندارد. کسي به اوتوجهاي نمي کند.

Everything You Need to Know about Sepideh Rashnu, Iranian Writer Persecuted for Defying Mandatory Hijab

 



Before
Mahsa Jina Amini was killed by Iran’s morality police in September 2022, the name of another woman  echoed throughout the country for her defiance against oppression and mandatory hijab: Sepideh Rashnu.

Rashnu, a 29-year-old writer, was arrested in July 2022 for defying mandatory hijab, for which she has faced bogus national-security related charges. On July 23, 2024, her brother wrote on X (formerly Twitter) that she has been summoned to prison with her forty-three months sentence starting on July 27.

Despite facing a draconian sentence for exercising her basic human rights including the freedom of expression and bodily rights, Rashnu has consistently displayed courage and resilience. In addition to continuing her literary work, she has extended support for other prisoners of conscience, including dissident rapper Toomaj Salehi, who has been sentenced to death for his lyrics. Furthermore, Rashnu has written and produced music about the 2022 Woman, Life, Freedom movement and resistance against oppression. Here’s everything you need to know about Sepideh Rashnu.

Witness Statement of Rana

 



 Name:                                      Rana*


Interviewing Organization:   Iran Human Rights Documentation Center (IHRDC)

Date of Interview:                        July 13, 2026

Interviewer:                                      IHRDC Staff


This statement was prepared pursuant to an audio interview with Ms. Rana. There are 7 paragraphs in the statement.

The views and opinions of the witness expressed herein do not necessarily reflect those of the Iran Human Rights Documentation Center.

*Pseudonym assigned to protect the witness’s identity.

Note: The following account is an excerpt from a longer testimony provided by the witness in an interview with IHRDC on July 13, 2026. Due to security concerns, the witness’s identity has been withheld. The name used in this text is a pseudonym, and identifying details have been removed. Apart from these changes, the account is identical to the corresponding section of the witness’s full testimony, which has not been published.


1- My husband has been imprisoned since 2021 due to financial insolvency. This occurred during the COVID-19 pandemic, a period when inflation in Iran rose dramatically.

2- My husband and his business partners were construction contractors who had undertaken a residential development project. They began construction as agreed, but the COVID-19 pandemic triggered an unprecedented surge in the cost of construction materials. As my husband explained, the price of a single bag of cement increased from approximately 7,000 tomans to 70,000 tomans. A project that had originally been estimated to cost around 4 billion tomans ultimately required nearly 30 billion tomans to complete.

3- Despite these extraordinary and unforeseen economic conditions, the property owners were unwilling to cooperate or renegotiate the terms of the project. Several units had already been pre-sold, but construction came to a halt because the project was no longer financially viable. As a result, legal claims were filed against my husband in his capacity as the project developer, and he was eventually sentenced to imprisonment.

4- This situation was a direct consequence of the country’s severe economic crisis rather than any intentional wrongdoing. Many individuals in prison are in similar circumstances, having become financially insolvent because of the economic collapse and hyperinflation.

5- My husband did not borrow money or engage in fraud. He entered into a legitimate construction contract with the intention of completing the project. The unprecedented economic conditions, however, made it impossible for him to fulfill his contractual obligations. The project was expected to be completed within approximately eighteen months, but construction could not be finished, and the contractual commitments could not be honored.

6- Consequently, both the property owners and the purchasers who had pre-paid for residential units filed legal complaints. These buyers had paid for their units and expected to receive possession as agreed, but the project remained incomplete. As a result of these lawsuits, my husband was imprisoned.

7- His outstanding debt is approximately 7 billion tomans. Under the applicable legal framework, he will remain in prison until this debt is paid or otherwise legally resolved.

۱۴۰۵ مرداد ۳, شنبه

وقتی سیاست وارد خانه می‌شود پیامدهای روان‌شناختی فعالیت سیاسی بر خانواده‌های فعالان سیاسی

 


فعالیت سیاسی تنها زندگی کنشگران را دگرگون نمی‌کند؛ خانواده‌های آنان نیز با اضطراب، غیبت، فرسودگی، تعارض و ناامنی روانی روبه‌رو می‌شوند. این مقاله با نگاهی روان‌شناختی بررسی می‌کند که چگونه فشارهای سیاسی بر روابط خانوادگی، تجربه کودکان و همسران اثر می‌گذارد و چرا مراقبت از پیوندهای عاطفی بخشی از مسئولیت اجتماعی هر کنشگر سیاسی است.

فعالیت سیاسی، به‌ویژه در جوامعی که با تنش، سرکوب، ناامنی یا قطبی‌شدن سیاسی روبه‌رو هستند، معمولاً تنها زندگی فرد فعال سیاسی را تحت تأثیر قرار نمی‌دهد. تصمیم‌ها و انتخاب‌های سیاسی می‌توانند پیامدهایی فراتر از فرد داشته باشند و اعضای خانواده را نیز، خواسته یا ناخواسته، درگیر سازند. همسران، فرزندان، والدین و نزدیکان فعالان سیاسی ممکن است بدون آنکه خود نقشی مستقیم در فعالیت‌های سیاسی داشته باشند، با آثار و پیامدهای آن زندگی کنند.

البته پیامدهای فعالیت سیاسی تنها به حوزه سلامت روان محدود نمی‌شود. فشارهای سیاسی می‌توانند به مشکلات اقتصادی، از دست رفتن فرصت‌های شغلی، مهاجرت یا جابه‌جایی اجباری، محدودیت‌های اجتماعی، کاهش حمایت‌های اجتماعی و اختلال در زندگی تحصیلی و حرفه‌ای اعضای خانواده منجر شوند. با این حال، بسیاری از این فشارها در نهایت از مسیر تجربه‌های روانی و روابط خانوادگی بر کیفیت زندگی افراد اثر می‌گذارند. از همین رو، تمرکز این مقاله بر جنبه‌های روان‌شناختی این تجربه‌هاست.

خانواده تجربه‌ای فراتر از فرد

هنگامی که یک فرد به دلیل فعالیت سیاسی با تهدید، بازداشت، زندان، تبعید، مهاجرت اجباری یا فشارهای اجتماعی مواجه می‌شود، خانواده او نیز در معرض پیامدهای این وضعیت قرار می‌گیرد. در روان‌شناسی مفهومی با عنوان «آسیب نیابتی» یا «تروما جانشینی» (vicarious or secondary trauma) وجود دارد که به فشار روانی تجربه‌شده توسط افرادی اشاره می‌کند که خود مستقیماً قربانی یک رویداد نبوده‌اند، اما به دلیل پیوند عاطفی، خانوادگی یا هویتی با فرد آسیب‌دیده، آثار آن را تجربه می‌کنند.

همسری که هر روز نگران امنیت شریک زندگی خود است، کودکی که با ترس از بازداشت یا غیبت یکی از والدین زندگی می‌کند، یا والدینی که آینده فرزندشان را در معرض خطر می‌بینند، ممکن است اضطراب، احساس ناامنی و بی‌ثباتی را تجربه کنند. در چنین شرایطی، خانه که معمولاً باید محل آرامش و امنیت باشد، گاه به فضایی تبدیل می‌شود که انتظار، نگرانی و عدم قطعیت در آن حضوری دائمی دارند.

زندگی در وضعیت آماده‌باش

یکی از مهم‌ترین پیامدهای روان‌شناختی این شرایط، استرس مزمن است. برخلاف یک بحران کوتاه‌مدت، در استرس مزمن فرد برای مدت طولانی در حالت آماده‌باش روانی باقی می‌ماند. نگرانی مداوم درباره امنیت، آینده، وضعیت اقتصادی یا سرنوشت فرد فعال سیاسی می‌تواند به اضطراب، افسردگی، اختلال خواب، تحریک‌پذیری، فرسودگی روانی و دشواری در تنظیم هیجان منجر شود.

استرس مزمن تنها بر فرد اثر نمی‌گذارد، بلکه کیفیت روابط خانوادگی را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد. در بسیاری از خانواده‌ها، اعضا از بیان نگرانی‌ها و احساسات خود خودداری می‌کنند، زیرا تصور می‌کنند مشکلات فرد فعال سیاسی مهم‌تر از مشکلات آنان است یا نگران‌اند که بیان احساساتشان به معنای عدم حمایت تلقی شود. این سکوت عاطفی می‌تواند به فاصله گرفتن اعضای خانواده از یکدیگر و افزایش احساس تنهایی منجر شود.

یکی از حساس‌ترین ابعاد این موضوع، تجربه کودکان است. کودکان در انتخاب شرایط زندگی خود نقشی ندارند و بیش از هر چیز به امنیت، ثبات و حضور عاطفی والدین نیازمندند. هنگامی که فضای خانواده با نگرانی، ترس، بی‌ثباتی یا غیبت‌های طولانی‌مدت همراه می‌شود، کودک ممکن است جهان را مکانی ناامن و غیرقابل پیش‌بینی تجربه کند. پژوهش‌های روان‌شناسی نشان داده‌اند که تجربه‌های استرس‌زای طولانی‌مدت در دوران کودکی می‌توانند بر احساس اعتماد، عزت‌نفس، روابط بین‌فردی و شیوه مواجهه فرد با مشکلات در بزرگسالی اثر بگذارند. از این رو، پرسشی مهم مطرح می‌شود: والدین تا چه اندازه حق دارند فرزندان خود را در معرض پیامدهای انتخاب‌های سیاسی یا اجتماعی خویش قرار دهند؟

روان‌شناسی پاسخ ساده‌ای به این پرسش نمی‌دهد. بسیاری از افراد فعالیت سیاسی و اجتماعی را بخشی از مسئولیت اخلاقی خود نسبت به جامعه می‌دانند، اما در عین حال کودکان نیازهایی فوری و بنیادین دارند، از جمله نیاز به امنیت، محبت، توجه و حضور والدین. شاید بتوان گفت هیچ هدف سیاسی یا اجتماعی نباید به بهای نادیده گرفتن نیازهای روانی کودکان دنبال شود.

تجربه پیچیده همسران

یکی از جنبه‌های کمتر مورد توجه این موضوع، تجربه متنوع همسران فعالان سیاسی است. برخلاف تصویری که گاه ارائه می‌شود، همه همسران در این مسیر هم‌عقیده یا همدل نیستند. برخی با باورها و اهداف شریک زندگی خود همراه‌اند و هزینه‌های این مسیر را آگاهانه می‌پذیرند. برخی دیگر در عین حفظ رابطه عاطفی، نسبت به پیامدهای آن نگرانی یا تردید دارند. گروهی نیز ممکن است اساساً با فعالیت سیاسی همسر خود موافق نباشند. برای این گروه، فشار روانی می‌تواند ابعاد پیچیده‌تری پیدا کند. آنان ممکن است احساس کنند هزینه‌های تصمیمی را می‌پردازند که نه در شکل‌گیری آن نقشی داشته‌اند و نه با آن موافق بوده‌اند. در چنین شرایطی، فرد ممکن است میان عشق و وفاداری به شریک زندگی خود از یک سو، و مخالفت با پیامدهای انتخاب او از سوی دیگر، گرفتار شود. این تعارض می‌تواند احساساتی چون خشم، درماندگی، احساس بی‌قدرتی، گناه و فرسودگی عاطفی را تشدید کند.

این موضوع پرسشی مهم را پیش روی ما قرار می‌دهد: آیا همسرانی که از نظر سیاسی با فرد فعال همسو نیستند، در برخی شرایط رنجی مضاعف را تجربه نمی‌کنند؟ اگرچه پاسخ قطعی به این پرسش نیازمند پژوهش‌های بیشتری است، اما طرح آن یادآور این نکته است که تجربه خانواده‌های فعالان سیاسی یکدست و مشابه نیست.

غیبت فیزیکی و غیبت عاطفی

غیبت یکی از اعضای خانواده ممکن است ناشی از زندان، تبعید، مهاجرت یا فعالیت‌های پنهانی باشد. اما غیبت همیشه به معنای دور بودن فیزیکی نیست. گاهی فرد از نظر جسمی در کنار خانواده حضور دارد، اما ذهن و انرژی روانی او چنان درگیر مسائل سیاسی و اجتماعی است که امکان ارتباط عاطفی کافی با نزدیکان خود را از دست می‌دهد.

بر اساس نظریه دلبستگی، احساس امنیت صرفاً از حضور فیزیکی ناشی نمی‌شود، بلکه به دسترس‌پذیری عاطفی نیز وابسته است. ممکن است همسر یا فرزند در کنار فرد زندگی کند، اما همچنان احساس تنهایی و رهاشدگی داشته باشد.

فعالیت سیاسی، همانند هر انتخاب مهم دیگری، پیامدهایی برای فرد و اطرافیان او دارد. از نگاه روان‌شناسی، آگاهی از این پیامدها اهمیت فراوانی دارد. فرد فعال سیاسی علاوه بر مسئولیت‌های اجتماعی خود، مسئولیت‌های عاطفی نیز در قبال خانواده دارد. توجه به نیازهای خانواده، ایجاد فضای گفت‌وگوی آزاد، اختصاص زمان برای روابط نزدیک، شنیدن نگرانی‌ها و احترام به احساسات اعضای خانواده بخشی از این مسئولیت است. این امر به معنای کنار گذاشتن باورها و ارزش‌های سیاسی نیست، بلکه به معنای یافتن تعادلی میان تعهد اجتماعی و مسئولیت خانوادگی است.

آسیب‌های بین‌نسلی و امکان ترمیم

تجربه‌های دشوار خانوادگی می‌توانند آثار خود را به نسل‌های بعد نیز منتقل کنند. ترس، بی‌اعتمادی، سکوت، احساس ناامنی یا الگوهای ناسالم ارتباطی ممکن است از طریق روابط خانوادگی به فرزندان منتقل شوند. با این حال، انتقال آسیب سرنوشت محتوم خانواده‌ها نیست. بسیاری از خانواده‌ها، حتی پس از تجربه فشارهای شدید، توانایی بازسازی روابط و بازیابی سلامت روان خود را پیدا می‌کنند. رابطه گرم میان اعضای خانواده، حمایت اجتماعی، گفت‌وگوی آزاد، دسترسی به خدمات تخصصی و وجود شبکه‌های حمایتی می‌توانند آثار منفی این تجربه‌ها را کاهش دهند.

در کنار آسیب‌ها، نباید از ظرفیت انسان برای سازگاری و رشد غافل شد. تاب‌آوری تنها ویژگی یک فرد نیست؛ خانواده‌ها و حتی جوامع نیز می‌توانند تاب‌آور باشند. خانواده‌هایی که احساسات خود را بیان می‌کنند، از یکدیگر حمایت می‌کنند و در مواقع دشوار از کمک دیگران بهره می‌گیرند، معمولاً بهتر با فشارهای طولانی‌مدت کنار می‌آیند. همچنین ارتباط میان خانواده‌هایی که تجربه‌های مشابه دارند، شکل‌گیری گروه‌های حمایتی، شبکه‌های اجتماعی و دسترسی به خدمات روان‌شناختی می‌تواند احساس انزوا را کاهش دهد. این همان چیزی است که در روان‌شناسی از آن با عنوان «تاب‌آوری جمعی» یاد می‌شود؛ توانایی یک گروه برای مراقبت از اعضای خود در شرایط دشوار.

در یک جمع‌بندی، وقتی سیاست وارد خانه می‌شود، تنها فرد فعال سیاسی تحت تأثیر قرار نمی‌گیرد. هر عضو خانواده تجربه‌ای متفاوت از این وضعیت دارد؛ تجربه‌ای که می‌تواند با اضطراب، تعارض، فشار روانی، احساس ناامنی و فرسودگی همراه باشد، اما در عین حال ممکن است احساس معنا، همبستگی، مسئولیت‌پذیری و مقاومت را نیز در خود داشته باشد.

روان‌شناسی در جایگاه داوری درباره درستی یا نادرستی یک گرایش سیاسی قرار نمی‌گیرد، بلکه می‌کوشد پیامدهای انسانی آن را بهتر درک کند. توجه به سلامت روان خانواده‌های درگیر فعالیت سیاسی، نه مخالفت با کنش اجتماعی و سیاسی، بلکه تأکیدی بر این واقعیت است که هیچ جامعه پایداری بدون حفظ پیوندهای انسانی، مراقبت از کودکان و توجه به سلامت روان اعضای خود شکل نخواهد گرفت.

دکتر علی سرکوهی
روانشناس

سوگند- دختری که حق زندگی کردن از او گرفته شد

    سوگند صیادی؛ شانزده سال زندگی که به پایان رسید، اما پرسش‌هایش هنوز باقی است... سوگند صیادی فقط شانزده سال داشت؛ سنی که باید تمام دغدغه‌ه...