
زندگی زنان در همۀ دورههای زندگیشان با دشواری و خطرهای بسیار همراه است، آنان خشنوتهای بسیاری فقط به خاطر جنسیتشان در طول زندگی تجربه میکنند و به دلیل تجربۀ این خشونتها، از تحصیل، رشد و داشتن یک زندگی شاد باز میمانند. خشونت علیه زنان یکی از مهمترین آسیبهای اجتماعی و خانوادگی است که در تمام جوامع و کشورها دیده میشود. شناختن انواع خشونت علیه زنان و راهکارهای قانونی برای مقابله با آن برای افرادی که در این شرایط قرار دارند و یا کنجکاوند تا درباره آن اطلاعات بیشتری کسب کنند، میتواند مهم باشد.
به دلیل اهمیت این موضوع، 25 ماه نوامبر با عنوان روز خشونت علیه زنان در جهان معرفی شده است تا زمینهساز افزایش آگاهی جامعه در این مورد باشد. مقالۀ پیشرو علاوه بر آنکه به معرفی انواع خشونت علیه زنان میپردازد، به راههای مقابله با آن و قوانینی که در این زمینه تدوین شده نیز، خواهد پرداخت. انواع خشونت علیه زنان انواع خشونت علیه زنان از خانه تا جامعه در این بخش با انواع خشونت علیه زنان آشنا میشویم تا در هنگام مواجهه با هرنوع خشونتی در قبال دیگران یا خودمان، بهتر آن را تشخیص دهیم و برای مقابله با آن عملکرد بهتری داشته باشیم. 1. خشونت خانگی خشونت خانگی یکی از انواع خشونت علیه زنان است که بر اساس تعریف سازمان ملل به هرگونه رفتار خشونتآمیز مبتنی بر جنسیت که موجب صدمۀ جسمی، روحی و روانی به زنان شود، گفته میشود. خشونت خانگی شامل موارد زیر است. خشونت جسمی یا فیزیکی: شامل مواردی مانند آسیبرساندن و یا تلاش برای صدمهزدن به زنان از طریق ضربه، لگدزدن، سوزاندن، محرومکردن از خدمات پزشکی، اجبار به مصرف الکل، مواد مخدر و غیره است. خشونت جنسی: از انواع خشونت علیه زنان خشونت جنسی است که شامل اجبار شریک زندگی به مشارکت در یک عمل جنسی بدون رضایت است. خشونت احساسی: یکی دیگر از انواع خشونت علیه زنان است که مواردی مانند کمارزششمردن و یا نادیدهگرفتن تواناییهای فرد، تضعیف حس ارزشمندی و پایینآوردن عزت نفس، اسمگذاشتن بر روی شخص و سایر سوءاستفادههای کلامی، آسیبرساندن به رابطۀ میان شریک زندگی با فرزندان و یا منع ملاقات شریک زندگی با دوستان و اعضای خانواده را شامل میشود. 2. خشونت اقتصادی در این نوع از خشونت، فرد برای ایجاد وابستگی مالی شخص مورد نظر تلاش میکند تا از این طریق کنترل کامل منابع مالی را به دست گیرد، دسترسی به پول را محدود کند و یا مانع اشتغال فرد شود.
متاسفانه هستند زنانی که خارج
از منزل، پا به پای مردان، کار میکنند اما اختیاری روی درآمد خود ندارند و همسر یا پدر آنها، حقوقشان را میگیرند. خشونتی که به مرور موجب حس بیارزشی و کاهش اعتماد به نفس شده و انگیزه آنها را برای کار کردن از بین میبرد. خرید اینترنتی عروسک های دست ساز نیکان با بهترین قیمت 3. خشونت روانی ایجاد رعب و وحشت، تهدید به صدمه جسمی به خود، شریک زندگی یا اطرافیان، آسیبزدن به حیوانات خانگی یا اموال زنان، بهبازیگرفتن ذهنی یا اجبار به دوری از دوستان، خانواده، مدرسه و یا کار در این دسته از انواع خشونت علیه زنان قرار میگیرد. سه مورد از انواع خشونت روانی علیه زنان عبارت است از: زنکشی: قتل عمدی زنان به علت زنبودن و حنسیت مونث آنهاست که در معنای گستردهتر هرگونه قتل زنان و دختران را شامل میشود. در بیشتر موارد زنکشی، شریک زندگی فعلی یا سابق زن مرتکب قتل میشود. قتل ناموسی: این نوع از خشونت مرتبط با عفت جنسی است و معمولاً یکی از اعضای خانواده، زن یا دختر را بهدلیل اینکه گمان میکند باعث بیآبرویی شده، به قتل میرسانند. قاچاق انسان: قاچاق انسان از انواع خشونت علیه زنان است که در سراسر جهان وجود دارد. این نوع از خشونت با کلاهبرداری، زور و یا فریب قاچاق انجام میگیرد. بسیاری از زنانی که در این دام میافتند، مجبورند در محیطهای خطرناک و غیرقانونی کار کنند و یا مورد سوءاستفاده جنسی قرار میگیرند. زن کشی 4. خشونتهای آنلاین یا دیجیتال در این نوع از خشونت، فرد با استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات (تلفنهای همراه، اینترنت، رسانههای اجتماعی، بازیهای رایانهای، پیامهای متنی یا پیامک، ایمیل و غیره) موجب آزار و اذیت زن میشود. ارسال پیامهای رعبآور و تهدیدآمیز، ارسال پیامک جنسی بدون رضایت (شامل ارسال پیامها یا تصاویر برهنه یا جنسی)، نشرعمومی اطلاعات شخصی از جمله خشونتهای آنلاین یا دیجیتال است. با حمایت فوری ما را در ارتقا خدمات خیرخواهانه بخصوص تجهیز مدرسه خانزاده کارون یاری کنید. 5. خشونت ساختاری و قانونی نادیده گرفتن حقوق زنان در قانون یکی دیگر از انواع خشونت علیه زنان است؛ مواردی همچون تبعیض در قوانین ارث (ارث زن نصف ارث مرد است)، ازدواج، طلاق (حق طلاق با مرد است)، حضانت فرزند (حضانت فرزندان با مرد است) و حقوق اقتصادی. 6. خشونت اجتماعی نادیده گرفتن حقوق زنان در جامعه مصداق خشونت اجتماعی است. مواردی همچون محدود کردن مشارکت اجتماعی و سیاسی زنان (نداشتن حق رای تا سال 1342)، طرد اجتماعی، برچسب زدن به زنان، توهین به رانندگی زنان و غیره، در این دسته قرار میگیرند. 7. خشونت در دوران بارداری هنگامی که بانویی در دوران بارداری تحت فشار برای سقط جنین قرار بگیرد یا به نیازهای خاص او در این دوران توجه نشود، مورد خشونت در بارداری قرار گرفته است. زنان در دوران بارداری شرایط خاصی را میگذرانند و باید علاوه بر این که زیرنظر پزشک هستند، از لحاظ روحی و عاطفی هم به آنها توجه ویژهای شود. 8. انواع دیگر خشونت علیه زنان خشونت و سوءاستفاده در دوران دوستی، ختنه زنانه، کودک همسری (هرگونه ازدواجی که یک یا هر دو همسر زیر ۱۸ سال داشته باشند.)، خشونت علیه زنان سالمند (زمانی روی میدهد که افرادی که از آنها مراقبت میکنند آگاهانه به آنها آسیب فیزیکی، احساسی و کلامی یا مالی بزنند و نیازهایشان را نادیده بگیرند.)، خشونتهای احساسی و کلامی از دیگر انواع خشونت علیه زنان است. انواع خشونت علیه زنان راهکارهای قانونی برای برخورد با خشونت علیه زنان در این بخش به بررسی روشهای مبارزه با خشونت علیه زنان در ایران میپردازیم که در دو دسته قوانین مدنی و مجازات اسلامی، توضیح داده شدهاند. 1. راهکارهای قانون مدنی یکی از راههای مقابله با خشونت علیه زنان در قانون مدنی ایران ارائه میشود. بر اساس ماده ۱۱۱۵ قانون مدنی، چنانچه زنی در منزل مشترک با همسر خود مورد ضرر جانی، مالی یا شرافتی قرار گیرد، میتواند خانۀ همسر خود را ترک کند؛ در این صورت زن ناشزه محسوب نمیشود و مطابق ماده ۱۱۳۰ در قانون خشونت علیه زنان در ایران، حق درخواست طلاق هم برای زن وجود دارد. 2. راهکارهای قانون مجازات اسلامی در قانون مجازات اسلامی، به شکل اختصاصی به خشونت علیه زنان و راههای مقابله با خشونت علیه زنان پرداخته نشده است. فقط در صورتی که اقدامات صورت گرفته مطابق موازین این قانون جرم باشد (مثلاً ضرب و شتم)، مجازات و دیه به آنها تعلق خواهد گرفت. همچنین مطابق ماده ۶۱۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، «هرکس در اماکن عمومی یا معابر مزاحم اطفال یا زنان شود یا با الفاظ و حرکات خلاف شئون و حیثیت به آنان توهین کند، به حبس از دو تا شش ماه و تا ۷۴ ضربه شلاق محکوم خواهد شد». به دلیل خلاهای قانونی در مورد انواع خشونت علیه زنان و راههای مقابله با خشونت علیه زنان، متن «لایحۀ منع خشونت علیه زنان» یا «لایحۀ تأمین امنیت زنان» در سال ۱۳۹۶ تدوین شد و به قوه قضائیه ارائه شد. لایحۀ فوق دارای دو هدف کلی یعنی بازدارندگی از خشونت علیه زنان و حمایت از زنان آسیب دیده است. تشکیل «شورای هماهنگی تأمین امنیت زنان» و ایجاد «صندوق حمایت از زنان» از موارد دیگر این لایحه است. راهکارهای قانونی برخورد با خشونت علیه زنان راههایی برای کاهش خشونت علیه زنان افزایش حمایتهای قانونی افزایش آگاهی خانوادهها بهویژه در جوامع کمتر توسعه یافته مبارزه با خشونت علیه دختران در مدارس؛ پیگیری خانوادهها و گروههای مدافع حقوق بشر تشویق و کمک به زنان و دختران برای گزارش دادن خشونتهای خانگی تماس با مرکز اورژانس اجتماعی یا شماره تلفن ۱۲۳ ایجاد خانههای امن برای زنان و دخترانی که در معرض خشونت قرار دارند گوش دادن به سخنان زنان و دختران قربانی خشونتهای جنسی استفاده از شبکههای اجتماعی برای طرح تجربههای تلخ خشونتهای جنسی تلاش برای امن کردن مسیر رفتوآمد دختران به مدرسه تبدیل پسران و مردان جوان به عاملان تغییر نیکان ماموت و حقوق زنان خشونت علیه زنان یکی از رایجترین موارد نقض حقوق بشر در جهان است. این شکل از خشونت برای فرد قربانی، آسیبهای فیزیکی، جنسی یا روحی عمیقی را در پی دارد. توجه به این مسئله و ارائۀ راههای مقابله با خشونت علیه زنان و تدوین قوانین قانونی برای جلوگیری از آن، میتواند در این زمینه کمککننده باشد. مؤسسۀ خیریۀ نیکان ماموت به عنوان حامی خانوادهها به زنان کمک می کند، برای داشتن یک زندگی بهتر توانمند شوند و به این ترتیب بتوانند قدرت مبارزه با موقعیتهای خشونتزا را داشته باشند.